|
AUTRE MOUNDE
Roso, que d’en coumençamen si sentié mounta lei vapour,
à la fin d’aquéu dire avié toumba touto pòu, sènso
li leva d’èstre enquieto pamens, qu'acò fasié provo,
uno fes de mai, que quand sias mouart sias bèsti. Sentié que
li serié aisa d'avé la clau sus d'aquel esprit desincarna e
decidè de n'en tira tout lou proufit de poussible, mai sènso
oublida que parlavo à l'amo de Fino, sa vièio cousina e amigo,
bèn talamen que li rajavo de lagremo de tout aquéu boui abaisso
d’emoucien.
Ti fagues pas de marrit sang, mancara de rèn, lou minoun, mai
toun dire èro un pau embrouia, ai pas bèn coumprés. Douno
ti suen de mi respouondre bèn, bèn. Ti rapelles, la semano
passado, quouro siés vengudo eicito?
Vo, qu'aviéu pas trouva moussu Fortunat pèr mi signa
lou papié.
Acò 's acò. Ti siés pauvado un pau sus moun lié,
as begu de tihu, avèn charra d'acò, dóu rèsto
e ti siés empartido. Après, qu'as fa?
Après? Mi rapèlli plus.
Ti rapelles plus, nimai d'èstre estado malauto?
Ah, pèr èstre malauto, va siéu en plen!
Es pas d'aquesto malautié d'encuei que pàrli, mai d'uno
autro, de davans.
Noun, mi rapèlli plus.
Alor bessai que ti seriés toumbado subran.
Mi revèn, vo, ai toumba en travessant la Canebiero. Lei gènt
mi bourravon sei vouaturo dessus coumo de chin furoun. Mi voulien escrasa!
E après, que t'es arriba?
Après? Sàbi pas tròup. M'an sarrado dins uno
caisso emé tout plen de terra dessus...
Es ensin que, dóu fiéu à l'agüeio, Roso qu'avié
aceta l'estràngi de l'aventura, pousqué encapa à la grosso
lou debana de l'escagno.
Assajè, puei, de tira de ransignamen toucant l'estamen de nòu
de sa cousina; coumo si sentié e que fasié... Vouato! «
Siéu aqui, respoundié, e ce que fau? V'entèndes pas?
Ti pàrli! »
Alor Roso:
Escouto, Fino, ti vau anouncia quaucarèn de grèu: ti
creses d'èstre malauto, eh bèn nàni, mai que malauto,
siés mouarto, pecaire!
- Mouarto, iéu, mouarto? Eh noun siéu pas mouarto que ti pàrli!
Mi parles, va bèn, siés uno mouarto que parlo e qu'a
garda la sentido; à despart d'acò t'es arriba tout ce que si
fa à n uno gènt de mouarto: t'an messo en terro à Sant
Piarre diras uno caisso. Autramen, buvon pas lei mouart, van pas de la dènt,
rèn li fa mau... e escampon plus d'aigo... Tu que fasiés pisseto
chasco vint menueito... E tei doulour, lei sèntes encaro tei doulour?
Nàni, lei sènti plus...
Va viés bèn que siés mouarto!
Mai alor se siéu mouarto, moussu Fortunat voudra plus mi signa
lou papié!
Bedigasso, cridè Roso en s'escaufant, que ti servira toun papié?
A touca uno retrèto? Pecaire, siés à la retrèto
de la retrèto, mounte lei bihet de banco sèrvon plus màncou
pèr si torca!
Acò lèvo pas que quàuquei sòu à
la fin dóu mes...
Que n'en faras de tei sòu? Ti croumparas un cièrgi? L'a
de marchand dins l'autre mounde?
Noun, n'ai ges vist...
(…)
M'entèndes pas bèn, es mestié de t'acoustuma.
Ti n'en prègui, quites pas de pensa à iéu e de mi torna
vèire pèr mi rapela qu'ai de m'oucupa de tour minoun. Sènti
que vas parti, Fino, mai t'en vagues pas subran, fai un gros esfors de toun
amo, renèmbro ti de ce qu'ères dóu tèms de moussu
Ciprian. As retrouva, m'as di, toun biais d'aquelo epoco; iéu ai auvi
ta vouas de quand t'encapaves mai joueino. L'a de forço que lei counouissèn
pas; ti pouedon rèndre, emé toun aparénci, un troue
de vido e toun resounamen de fremo de sen. An, zou, coucho lou repepiàgi
e fai ti vèire. Que, hòu, Fino, siés toujour aqui?
O, grougnè Fino d'uno voues ensourdido. Es maleisa d'aceta que
siegue mouarto, duves pamens avé rason.
Jan-Peire TENNEVIN, LA VIÈIO QU’ÈRO
MOUARTO, 1976
|